Hukuk İnternet & Bilgisayar

Anayasa Mahkemesi’nin Ezber Bozan Twitter Kararı

Anayasa-Mahkemesi-LogoAnayasa Mahkemesi, sosyal medya kullanıcılarını yakından ilgilendiren 2 Nisan 2014 tarihli kararıyla, Twitter’a erişim engelini kaldırdı. Kararın ardından kimi hukukçular, kararın hukuka aykırı olduğunu ve Anayasa Mahkemesi’nin bu bireysel başvuruyu kabul edebilmesi için öncelikle olağan hukuk yollarının tüketilmesi gerektiği şeklinde eleştirilerde bulundu.

Türkiye, hatırlayacağınız üzere İHAM (İnsan Hakları Avrupa Mahkemesi) ve Avrupa Birliği’ne entegrasyon sürecinde önemli bir aşamayı oluşturan bireysel başvuru mekanizmasını 12 Eylül 2010 referandumuyla kabul etmişti. Uygulama ise 23 Eylül 2012 tarihinde başladı.

Anayasa – 148. madde (Ek fıkra: 7/5/2010-5982/18 md.) Herkes, Anayasada güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından, ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurabilir. Başvuruda bulunabilmek için olağan kanun yollarının tüketilmiş olması şarttır.

Türkiye’de yaşanan insan hakları ihlallerinin İHAM’a gidilmeden etkin bir şekilde çözülmesi için getirilen bireysel başvuru mekanizması; büyük oranda İHAM’ın uyguladığı bireysel başvuru usulünü örnek almış durumda. Anayasa’da ve 6216 sayılı kanunda İHAS’a (İnsan Hakları Avrupa Sözleşmesi) yapılan açık atıf da bunu gösteriyor. Nitekim verdiği kararlarla Türkiye’deki yargılama mekanizmalarını doğrudan etkileyen Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, iç hukuk yolunun tüketilmesi konusunda Anayasa Mahkemesi için içtihad olabilecek onlarca karara imza attı.

İHAM da İç hukuk Yollarını Tüketme Şartını Yok Sayıyor

İHAM, geçmişte özellikle Güneydoğu’da yaşanan olaylarda, İnsan Hakları Avrupa Sözleşmesi’ndeki (m.35) iç hukuk yollarının tüketilmesi şartını yok sayıp yapılan başvuruları esastan inceleyerek karara bağlamıştı. Bunu yaparken, Güneydoğu’da meydana gelen insan hakları ihlallerinin iç hukuk yollarıyla etkin olarak soruşturulmadığı gerekçesine dayandı.

AİHS – Madde 35 – Mahkeme’ye ancak, uluslararası hukukun genel olarak kabul edilen ilkeleri uyarınca iç hukuk yollarının tüketilmesinden sonra ve iç hukuktaki kesin karar tarihinden itibaren altı aylık süre içinde başvurabilir.

Anayasa Mahkemesi'nin Twitter Kararı

Anayasa Mahkemesi, İHAM’ın ‘Etkili Soruşturma’ Gerekçesini Kullandı

Anayasa Mahkemesi, Twitter’la ilgili kararında tıpkı İHAM’ın bazı başvurulara uyguladığı yöntemi uyguladı. İlgili kararın 26. paragrafında olağan kanun yolunda yürütmeyi durdurma kararı verilmesine rağmen ‘siteye erişimin ne zaman sağlanacağı konusundaki belirsizliğin sürmesi‘ nedeniyle;  ‘başvurucuların idare mahkemesine başvurmalarının etkili bir yol olmadığı sonucuna’ ulaşarak yapılan başvuruyu usul yönünden hukuka aykırı bulmadı ve esastan inceleyerek karara bağladı.

Mahkeme, böylelikle tıpkı İHAM’ın bazı başvurularda yaptığı gibi önceki hukuk yollarının tüketilmesi şartını bu başvuruda yok saymış oldu.

Hukuka aykırı olduğu iddia edilen kararı, siyasilerin söylemlerini bir kenara bırakarak hukuki bağlamda bir de bu şekilde okumak gerekiyor.

Yazar hakkında

Furkan Güven Taştan

Erzurum'da doğdu. Ankara Lisesi ve ardından Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden mezun oldu. Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nde araştırma görevlisi. Daha ayrıntılısı için tıklayınız.

Yorum Ekle

Yorum göndermek için buraya tıklayın

Önceki yazıyı okuyun:
Ne kadar çok blog takip ediyorsan o kadar çok blogluyorsun!

Bloglamaya ilk başladığımdan bu yana, fark ettiğim bir şey bu; ne kadar çok blog takip edip okuyorsam o kadar çok...

Kapat